1. Het kind stapt vrolijk de groep binnen

Een glimlach bij binnenkomst zegt veel. Kinderen die zich welkom en veilig voelen, lopen zelfverzekerd de ruimte in, maken contact met anderen en beginnen spontaan aan hun spel.

2. Het kind zoekt contact met leeftijdsgenootjes

Kinderen die zich op hun gemak voelen, zoeken andere kinderen op om samen te spelen, te praten of samen te werken. Dat contact hoeft niet altijd intensief te zijn. Ook rustig naast elkaar spelen kan een teken van vertrouwen zijn.

3. Een duidelijk signaal: het kind durft vragen te stellen

Wanneer een kind weet dat er geluisterd wordt, voelt het zich vrij om vragen te stellen. Dat kunnen praktische dingen zijn (“Mag ik naar buiten?”) of inhoudelijke vragen tijdens activiteiten: het is een signaal dat het kind zich veilig voelt om te praten.

4. Het kind kan zelf keuzes maken

Een kind dat zich prettig voelt, durft eigen beslissingen te nemen. Bijvoorbeeld zelf een activiteit kiezen, een andere plek aan tafel zoeken of aangeven dat het ergens hulp bij wil.

5. Het deelt verhalen van thuis

Verhalen over wat er thuis gebeurt, tekeningen maken voor familie of vertellen over een vakantie. Het laat zien dat het kind vertrouwen heeft in de groep en zijn begeleiders.

6. Het toont emoties

Veiligheid betekent ook dat een kind emoties kan laten zien. Lachen, huilen, boos worden of juist trots zijn. In een veilige groep is daar ruimte voor, zonder angst voor afwijzing.

7. Het neemt initiatief in het spel

Kinderen die zich op hun gemak voelen, bedenken zelf spelletjes, starten activiteiten of nodigen anderen uit om mee te doen. Het laat zien dat ze zich vrij voelen om hun eigen ideeën te volgen.

8. Het zoekt steun bij de begeleider

Zelfvertrouwen en zelfstandigheid zijn belangrijk, maar weten dat je steun kunt krijgen is minstens zo waardevol. Een kind dat naar een begeleider toe durft te gaan bij vragen of zorgen, heeft vertrouwen in de relatie.

9. Een omgeving waarin kinderen kunnen bloeien

Deze signalen laten zien hoe belangrijk een veilige en stimulerende omgeving is. Door te kijken naar hoe een kind zich gedraagt, kun je veel afleiden over hoe het zich voelt in de groep. Bij het creëren van zo’n omgeving spelen begeleiders, ouders en de groep zelf een grote rol.

Wil je meer weten over hoe je kinderen helpt zich thuis te voelen in een groep? Hier lees je meer.

*dit artikel bevat gesponsorde content

Het bericht 8 signalen dat een kind zich op zijn gemak voelt in de groep verscheen eerst op AllesOverKinderen.nl.

Wat is een particuliere school? 

Misschien vraag je je af wat nou precies het verschil is tussen een reguliere school en een particuliere school. Hieronder sommen we voor je op wat het particuliere onderwijs inhoudt.

• Een particuliere school krijgt geen subsidie van de overheid. Jij als ouder betaalt de volledige kosten zelf. Hierdoor is particulier onderwijs duur en niet beschikbaar voor iedereen. 
• Volgens Particulier Onderwijs Nederland lopen de tarieven van particuliere basisscholen uiteen van 13.800 euro tot 19.000 euro per schooljaar. Voor een middelbare school in de bovenbouw betalen de ouders gemiddeld 24.300 euro per jaar. 
• Particuliere scholen moeten officieel worden erkend en aan de eisen van de Onderwijsinspectie voldoen.  
• Er is dus wel toezicht van de onderwijsinspectie, maar omdat particuliere scholen geen subsidie krijgen is er meer vrijheid om de lessen en examens naar eigen inzicht in te vullen. 

Welke particuliere school past bij jouw kind? 

Dit begint natuurlijk bij jouw kind. Wat is zijn/ haar niveau? Zijn er bepaalde problemen waar jullie tegenaan zijn gelopen in het reguliere onderwijs? Heeft je kind meer persoonlijke aandacht nodig maar zoeken jullie wel een school die traditioneel onderwijs aanbiedt. Of zoeken jullie juist naar een school die het net even anders aanpakt? 

Ook in het particulier onderwijs kunnen scholen erg van elkaar verschillen. Van traditioneel onderwijs, met een focus op kennis reproduceren en overhoren, tot vernieuwend onderwijs, waarbij talentontwikkeling centraal staat. Een voorbeeld van een particuliere school waarbij ze de focus leggen op talentontwikkeling is Florencius. Met een vestiging in Laren, Amstelveen en Haarlem. Deze school heeft een holistische benadering en werkwijze. Hun missie is om leerlingen te helpen zich te ontwikkelen tot kritische, open-minded en evenwichtige personen op alle vlakken (mentaal, sociaal, emotioneel en fysiek). Het talent van het kind staat hierbij centraal. Om dit doel te bereiken wordt een gebalanceerd onderwijsprogramma aangeboden waarbij positieve individuele aandacht centraal staat. 

Om erachter te komen wat echt goed past bij jullie kind, kun je het beste een aantal scholen bezoeken. Stel tijdens het bezoek vragen over bepaalde zaken die voor jou belangrijk zijn. Hierbij kun je denken aan dingen zoals;

• in hoeverre je kind wordt geholpen bij het plannen en huiswerk maken
• of er een speciaal beleid is op het gebied van dyslexie, hoogbegaafdheid, ADD/ADHD etc. 
• of er een mogelijkheid is om extra vakken te kiezen zoals bijvoorbeeld Engels
• en hoe je op de hoogte wordt gehouden van de ontwikkeling van je kind? Wat voor leerlingvolgsysteem wordt er bijvoorbeeld gebruikt? 

De voordelen van particulier onderwijs

Sommige kinderen vallen buiten de boot in het reguliere onderwijs maar komen ook niet in aanmerking voor het speciaal onderwijs. Denk aan kinderen die hoogbegaafd of hoogsensitief zijn. Maar bijvoorbeeld ook kinderen met ADD, ADHD of dyslexie. Op een particuliere school kan een kind het onderwijs in zijn eigen tempo volgen. Een ander groot voordeel zijn de kleine klassen van gemiddeld 8 tot 10 leerlingen. Er is meer rust en persoonlijke aandacht en dat komt de concentratie en dus het schoolwerk ten goede. 

De benadering is anders dan in het reguliere onderwijs. Er wordt naar gestreefd om kinderen te motiveren om te leren vanuit hun eigen motivatie. Kinderen hebben een eigen inbreng en kunnen hun eigen koers bepalen. Daarnaast wordt er veel aandacht besteed aan het bevorderen van respect voor zowel de samenleving als de natuur. 

De nadelen van particulier onderwijs

Er zit ook een keerzijde aan de opkomst van particuliere scholen. Het kan namelijk leiden tot een tweedeling in de maatschappij. Omdat dit type onderwijs zo ontzettend duur is, is het zeker niet voor iedereen weggelegd. En dat is jammer want er zijn dan hele groepen kinderen die echt veel baat zouden hebben bij het kleinschalige karakter en de extra aandacht maar die buiten de boot vallen. Volgens politici en onderwijsdeskundigen zorgt dit voor ongelijkheid. 

Eigenlijk wil je natuurlijk dat iedere leerling zijn volledige potentie kan benutten en dat resultaten niet afhangen van het geld dat hun ouders meebrengen. Toch is het wel begrijpelijk dat ouders die het kunnen betalen kiezen voor het particulier onderwijs. Daarmee doen zij uiteindelijk niks verkeerd

 Bron: NOS

*Dit artikel bevat gesponsorde content

Het bericht Het particulier onderwijs: de voor- en nadelen op een rijtje  verscheen eerst op AllesOverKinderen.nl.

Hoe hou je het eten vers?

Er zijn heel veel verschillende broodtrommels, snackboxen en drinkbekers op de markt in allerlei leuke motiefjes en kleurtjes. Helaas niet allemaal van goede kwaliteit en je zult merken dat als je alleen op uiterlijk afgaat, je ongeveer iedere maand een nieuwe broodtrommel en/ of drinkbeker zal moeten aanschaffen. Let dus ook op de kwaliteit. Je kan dan bijvoorbeeld denken aan de producten van Mepal. Naast dat dit merk ontzettend praktische en handige producten op de markt brengt, zien de producten er ook nog eens leuk uit. 

De producten van Mepal zijn ervoor bedoeld om eten of drinken lekker en vers te houden, zodat jouw kind op ieder moment van de dag kan genieten van de boterham die je die ochtend hebt ingepakt, of van de pastasalade die je de avond van te voren met man en macht hebt bereidt. Het assortiment bestaat uit een hoop producten; van bekers en flessen tot bakken en potten. Allemaal heel handig tijdens schooldagen, lange autoritjes naar een zonnig oord en dagjes uit zoals bijvoorbeeld naar een pretpark.

Het pauzehapje

Snackgroente en fruit zijn natuurlijk perfect voor het pauzehapje. Je kan ook een kleine fruitsalade maken. Wat ook lekker is als pauzehapje zijn dadels, gedroogde abrikozen, nootjes of een gewoon een ouderwetse krentenbol. Maar je kunt bijvoorbeeld ook wat yoghurt met cruesli meegeven. In dat geval zijn de mueslibekers van Mepal de perfecte oplossing. Je kunt in deze beker de yoghurt en cruesli apart van elkaar bewaren. 

De lunch

De lunch kan een puzzel zijn. Sommige kinderen eten niet graag brood, maar geef je dan mee en hoe zorg je ervoor dat het lang vers blijft? Heel belangrijk is dat je kiest voor een goed sluitende stevige broodtrommel. Zoals deze boterhammentrommel van Mepal. Deze houdt de boterhammen van jouw kindje met kaas, jam of hummus lekker fris en vers. Je kunt beter geen vleeswaren op brood meegeven die snel bederven. Denk hierbij aan  rosbief, fricandeau of filet americain. 

Houdt jouw kindje niet van brood en geef je vaak iets anders mee? Zoals een volkoren wrap met wat hüttenkäse en groente, yoghurt met fruit en cruesli of de restjes van het eten van de avond ervoor. Dan kun je gebruikmaken van de vershoudbakjes van Mepal.  Ze doen precies wat jij ervan verwacht; zorgen dat jouw eten lekker vers blijft. Krokant, knapperig, of juist zompig zoals de bedoeling was. 

Drinken

In pakjes sap zit enorm veel suiker. Het is dus een veel betere keuze om een drinkbeker mee te geven met bijvoorbeeld water. Om het iets van een smaakje te geven kan je van roosvicee toevoegen. Andere opties zijn thee of melk of karnemelk. Voorkom dat de melk lauw wordt door koude melk in een thermosfles te doen.

*Dit artikel bevat gesponsorde content

Het bericht Welk eten geef je mee naar de basisschool? verscheen eerst op AllesOverKinderen.nl.

Wat is de Buitenschoolse opvang (BSO)?

BSO staat voor buitenschoolse opvang. Het woord zegt eigenlijk al dat dit om opvang gaat buiten de schooltijden. Dit kan zowel voor als na schooltijd zijn. Sommige mensen spreken ook wel van voorschoolse- en naschoolse opvang. De BSO valt onder de professionele kinderopvang en is voor kinderen in de basisschoolleeftijd. In Nederland zijn basisscholen zelfs verplicht om een vorm van buitenschoolse opvang aan te bieden. De meeste basisscholen werken hierin samen met een kinderdagverblijf. Sommige scholen hebben de BSO intern geregeld. Hierbij blijven de kinderen dus op school. Veel kinderen die voordat ze naar de basisschool gaan, naar een volledige dagopvang gaan, maken gebruik van de BSO op het moment dat ze naar de basisschool gaan. Niet alleen kan je kind tijdens schooldagen terecht op de BSO maar ook tijdens studiedagen of vakanties is de BSO geopend. Alleen in het weekend is de BSO gesloten. 

Verschil BSO en TSO

Officieel hoeft er geen opvang geregeld te worden voor tussen de middag. Deze periode valt ook niet onder de professionele kinderopvang. De meeste scholen werken met een continurooster waarbij kinderen op school blijven en niet naar huis gaan. Wanneer een school nog geen continurooster heeft, kunnen kinderen vaak op school blijven. Dit wordt ook wel overblijven genoemd en wordt door school zelf geregeld. Meestal met hulp van ouders of vrijwilligers. Tussenschoolse opvang (TSO) is dus duidelijk iets anders dan de buitenschoolse opvang. 

Wat doet mijn kind op de buitenschoolse opvang?

De buitenschoolse opvang is duidelijk geen school en dus ligt de focus ook niet op leren. Belangrijker is dat kinderen na een schooldag kunnen ontspannen. Hiervoor worden verschillende activiteiten aangeboden. Denk hierbij aan creatieve activiteiten, buiten spelen of een gezelschapsspel. Een kind kan natuurlijk ook heerlijk even alleen ontspannen door bijvoorbeeld het lezen van een boek. Als oudere kinderen al huiswerk hebben, kan dit natuurlijk ook gedaan worden en is er voldoende hulp van de leidsters. In schoolvakanties worden vaak uitjes georganiseerd die de hele dag in beslag nemen. 

Vervoer van de BSO naar school

De BSO brengt en haalt je  kind naar en van school. Per BSO is het verschillend welk vervoermiddel hiervoor gebruikt wordt. Steeds meer zie je het gebruik van een bakfiets voor het vervoer van meerdere kinderen. Wat grotere BSO’s hebben vaak een eigen busje waarmee ze kinderen ophalen. Vaak zitten er per BSO locatie, kinderen van meerdere scholen. Hierdoor kan het voorkomen dat je kind even moet wachten na schooltijd omdat er eerst kindjes van een andere school gehaald moeten worden. Je merkt dat kinderen dit zelf al goed weten en dat even wachten meestal geen enkel probleem is. Het is wel belangrijk om de juf of meester hiervan op de hoogte te brengen zodat zij of hij weet hoe laat en door wie je kind opgehaald wordt. 

Wat kost de Buitenschoolse opvang?

Net als het kinderdagverblijf, betaal je de kosten voor de BSO in eerste instantie zelf. Je sluit hiervoor een contract af met de betreffende instelling. Wel krijg je ter compensatie van de kosten kinderopvangtoeslag van de belastingdienst. De hoogte van de kinderopvangtoeslag is afhankelijk van je inkomen. Meestal betaal je de buitenschoolse opvang per uur omdat schooltijden van je kind per dag kunnen wisselen. Dit geldt misschien ook voor de tijd dat je je kind op kunt halen. Om te weten wat de buitenschoolse opvang jullie ongeveer gaat kosten, kun je eerst een rekentool gebruiken. Via de site van BerekenHet kun je heel makkelijk een berekening van de inschatting van de kosten maken. 

Soorten BSO en BSO+

Van een buitenschoolse opvang op een boerderij, tot een jungle BSO. Inmiddels zijn er heel wat verschillende BSO’s in ons land en wordt de keuze steeds groter en leuker! Hieronder zetten we een paar mogelijkheden op een rijtje.

• Sport BSO – De naam zegt het al. De focus bij deze BSO ligt vooral op bewegen. Je kind kan hier verschillende binnen- en buitensporten beoefenen. 
• Agrarische BSO – Deze BSO’s zijn meestal landelijk gelegen en hebben de focus op dierverzorging en de natuur. Samen koken is ook een steeds belangrijker onderdeel waardoor kinderen leren waar hun eten vandaan komt. 
• Kleinschalige BSO – Deze vorm van BSO is erg gewild omdat het de gezinssituatie vaak het best nabootst. Door de kleinschaligheid kunnen de wachtlijsten echter wel hoog zijn. 
• Vrije BSO – Op deze BSO is er veel aanbod en is het kind vrij om zelf een keuze te maken wat hij wil gaan doen. 
• Buiten BSO – Buitenspelen is ontzettend belangrijk. Niet voor niets zijn er steeds meer BSO’s die hier dan ook de focus op leggen. Kinderen spelen buiten, ze sporten en zelfs een kleine biologieles zit meestal in het pakket. 
• BSO+ – Deze BSO is voor kinderen die net even wat extra aandacht nodig hebben doordat ze een gedrags- of ontwikkelingsstoornis hebben. 

Hoe kies je een buitenschoolse opvang?

Het belangrijkste is om te kijken naar een buitenschoolse opvang bij jou in de buurt. Vaak geeft een verhaal op internet toch een ander beeld dan de werkelijkheid. Neem je kind vooral mee als je gaat kijken. Een kind laat heel snel zien of hij op zijn gemak is of niet. Een BSO dichtbij school of huis ligt vaak het meest voor de hand maar soms loont het om net iets verder te kijken omdat dit wellicht een plek is waar je kind echt zichzelf kan zijn. Let er wel op dat de BSO die jullie in gedachten hebben in de buurt genoeg is van de basisschool zodat halen en brengen geen probleem is voor de BSO. 

Bronnen: Wijzer over de basisschool, Expertisecentrum Kinderopvang, Berekenhet.nl

Het bericht Buitenschoolse opvang (BSO) verscheen eerst op AllesOverKinderen.nl.

Het ontstaan van de Cito toets

Cito is een afkorting voor het Centraal Instituut voor Toets Ontwikkeling. Deze organisatie ontstond al in 1968 en was de eerste centrale toets die in heel Nederland werd afgenomen. Het concept werd bedacht door hoogleraar en psycholoog Adriaan de Groot. Zijn idee was dat kinderen meer gelijke kansen zouden hebben als ze allemaal op dezelfde manier zouden worden getoetst. Hij geloofde dat een objectieve toets kon helpen om een compleet inzicht te krijgen in de capaciteiten van het kind. Door deze toetsmethode te gebruiken zou de persoonlijke mening van leraren ook minder belangrijk worden. De Cito werd uiteindelijk hét toetssysteem op de Nederlandse basisscholen, met de Cito toets in groep acht als meest bekende toets. 

Inmiddels heet de Citotoets die leerlingen in groep acht maken de Centrale Eindtoets. Hij wordt nog steeds ontwikkeld door stichting Cito. 

De Cito toets en het leerlingvolgsysteem

Cito heeft een volgsysteem ontwikkeld waar kinderen al vanaf de kleuterklas toetsen kunnen maken, om zo hun ontwikkeling in de gaten te kunnen houden. Sinds kort heet dit geupdate volgsysteem ‘Leerling in beeld’. Het idee is dat individuele leerlingen gedurende hun hele basisschool carrière door middel van toetsen gevolgd worden. Maar het afnemen van deze toetsen geeft scholen ook inzicht op andere niveaus, namelijk groepsniveau en schoolniveau. Groepsrapporten laten zien hoe klassen er als geheel voor staan. Hier kunnen leerkrachten eventueel hun lessen op aanpassen, bijvoorbeeld wanneer ze zien dat de groep moeite heeft met bepaalde onderdelen.

De uitkomsten van het schoolrapport geeft waardevolle informatie over hoe de school het in zijn algemeenheid doet. In dit rapport zijn alle gegevens en uitkomsten van de hele school te zien. De school kan hierop reageren als er bijzondere uitkomsten zijn, wanneer er bijvoorbeeld bepaalde groepen zijn die veel lager scoren dan andere groepen. Ook kunnen ze het schoolniveau vergelijken met andere scholen.

Scholen kunnen drie keer per schooljaar een toets afnemen, maar dit is niet verplicht. Ze kunnen dit naar eigen inzicht invullen. De scores van een toets komen terecht in een systeem, waardoor deze in tabellen en grafieken te zien zijn. In deze tabellen en grafieken kun je de vooruitgang van de leerling terugzien. 

De uitslag van de Centrale Eindtoets is inmiddels niet meer leidend. Sinds enkele jaren wordt deze laatste toets pas na het basisschooladvies van de leerkrachten afgenomen. De uitslag is daarmee minder belangrijk geworden. 

Kritische geluiden

Ongelijkheid 

De Cito toets bestaat inmiddels al ruim vijftig jaar. Hoewel de toetsen door de jaren heen natuurlijk oneindig vaak zijn aangepast en doorontwikkeld, is het idee achter de toetsen hetzelfde gebleven. Een veel gehoord punt van kritiek, die al sinds de jaren ‘90 wordt geuit, is dat de toets inmiddels de kansenongelijkheid vergroot in plaats van verkleint. Omdat zowel door ouders als door leerkrachten en scholen de uitslagen van de toetsen belangrijk worden gevonden, is men gaan oefenen. En door specifiek te oefenen voor de Cito, kun je de uitslagen beïnvloeden. Hiermee ondermijn je het eigenlijke advies.

Voor scholen is het belangrijk dat zij hoog scoren, omdat ouders naar de gemiddelden kijken. Scholen oefenen dus specifiek op de toetsen – dit betekent ook dat scholen met meer budget betere resultaten kunnen boeken. Ook op individueel niveau gebeurt dit. Ouders met veel geld spenderen dit aan bijlessen, specifiek gericht op de Cito. De kansenongelijkheid wordt nog groter vanwege de taligheid van de toets. Dit betekent dat je taalvaardig moet zijn om goed te scoren. Kinderen die minder taalvaardig zijn zullen hierdoor bijvoorbeeld ook bij rekenonderdelen minder presteren vanwege de manier waarop de toets is ontwikkeld. Hiermee is de Cito, bedoeld of onbedoeld, een oorzaak van ongelijkheid geworden. 

Slechts 30 % van de kerndoelen worden getoetst

De Centrale Eindtoets toetst slechts een klein deel van de leerstof die gedurende de hele schoolperiode is aangeboden. Het grootste deel van de opgedane kennis en vaardigheden komt niet terug in de Centrale Eindtoets. Uit onderzoek blijkt dat slechts 30% van alle kerndoelen voor het basisonderwijs in de eindtoets getoetst wordt. Ook persoonlijke vaardigheden komen in de toetsen niet terug. 

Daarbij komt nog dat Cito alleen toetst door middel van meerkeuzevragen. Zo leg je de nadruk op de uitkomst, en niet op de manier van denken van het kind, of hoe hij of zij een bepaalde uitkomst heeft bereikt.

De toets zegt weinig over de onderwijskwaliteit

Veel ouders laten de schoolkeuze voor een groot deel afhangen van de uitkomsten van de Eindtoets. Ze gaan er hierbij onterecht vanuit dat scholen met een hoge score op de Eindtoets per definitie betere scholen zijn. Uit veel onderzoeken is gebleken dat dit niet het geval is. Je kunt maar heel weinig conclusies trekken uit deze scores. Ze zeggen bijvoorbeeld niets over hoeveel de school heeft bijgedragen aan de totale ontwikkeling van een kind.

Ook hangt de locatie van de school sterk af van het ontwikkelingsniveau van de kinderen die erop zitten. Daarbij zijn er scholen die veel aandacht besteden aan een brede ontwikkeling van hun leerlingen. Deze aandacht en ontwikkeling zie je niet direct terug in de uitkomsten van de Eindtoets. De focus op de toets zorgt ervoor dat sommige scholen de neiging hebben hun lesprogramma aan te passen om zo de gemiddelde eindscore op te krikken. Daarmee verleggen ze de focus op wat zij als school eigenlijk belangrijk vinden naar wat ze denken dat er in de toetsing belangrijk is.  

Alternatieven voor de Cito

Sinds 2015 is de Cito niet meer de enige manier om te toetsen. Er zijn inmiddels vijf toegestane eindtoetsen op de basisschool. Naast de Cito toets kunnen scholen voor het afnemen van de eindtoets gebruik maken van de IEP toets, de Route 8 toets, de AMN Eindtoets en de Dia-eindtoets. 

Inmiddels stappen steeds meer scholen over op één van deze alternatieven. Zo maakt al bijna een derde van alle scholen gebruik van de IEP toets. De andere drie toegestane toetsen winnen ook gestaag aan populariteit. Elke eindtoets is anders. Een belangrijk verschil tussen de Centrale Eindtoets en de andere toetsen is dat de de andere toetsen in veel kortere tijd worden afgenomen. Ook kiezen sommige toetsaanbieders ervoor om de toets af te stemmen op het niveau van het kind. Een ander verschil is de vorm waarop de toets wordt afgenomen; leerlingen maken de ene toets op een computer en de andere toets op papier. 

Het bericht Alles wat je moet weten over de CITO toets verscheen eerst op AllesOverKinderen.nl.

Wat houdt de DMT precies in?

Ieder basisschoolkind doet vanaf halverwege groep drie deze zogeheten drie-minuten-toets. De toets komt dan ieder jaar twee keer terug. In groep acht wordt hij nog één keer afgenomen. 

Tijdens de toets moet het kind drie verschillende leeskaarten voorlezen. Op de kaart staan losse woordjes. 

Er zijn verschillende versies leeskaarten die docenten voor het afnemen van de DMT gebruiken. De woordjes op de kaarten van de oudere versie lopen op in moeilijkheidsgraad. De woordjes op de nieuwste leeskaarten zijn allemaal even moeilijk. 

Voor elke kaart krijgt het kind één minuut de tijd om zoveel mogelijk woorden te lezen. Als het kind het woord verkeerd uitspreekt of meer dan vijf seconden doet over het lezen ervan, wordt het woord fout gerekend. De leraar of onderwijsassistent telt hoeveel woorden het kind tijdens deze minuut goed hardop voor kan lezen. 

Ieder kind doet de toets individueel, onder leiding van de meester, juf of onderwijsassistent. Sommige docenten kiezen ervoor om de toets wel in de klas af te nemen, terwijl anderen juist een rustig plekje opzoeken.

Aan de hand van de uitkomsten concludeert de leraar of onderwijsassistent op welk niveau van technisch lezen het kind zich op dat moment bevindt. Docenten kunnen de uitkomsten gebruiken om kinderen bijvoorbeeld extra te laten oefenen op bepaalde woorden of klanken. Het doel is om een zo sterk mogelijke basis voor het kind te creëren op het gebied van technisch lezen. 

Waarom deze manier van testen?

Kinderen kunnen bij het lezen van boeken vaak uit de context halen wat een woord betekent. Dit is ook de reden dat het hardop lezen van boekjes of zinnen niet afdoende is om vast te stellen hoe ver een kind is met het technisch lezen. Het niveau van technisch lezen bepaalt of een kind klaar is om te beginnen met begrijpend lezen. 

De DMT afnemen over de gehele schoolperiode brengt de leesontwikkeling van een kind goed in kaart. Vooral in groep drie en vier is het een belangrijke test waarbij moeilijkheden bij het leren lezen opgespoord kunnen worden. Juist het toetsen met losse woorden kan problemen in kaart brengen die tijdens het lezen van teksten niet opvallen. Bij deze toets kun je zien of kinderen context nodig hebben om bepaalde woorden te kunnen lezen of begrijpen. 

Vanaf groep vier kunnen kinderen vaak zonder grote problemen woorden lezen. Teksten lezen wordt nu steeds belangrijker. Voor kinderen die meer moeite hebben met lezen blijft het afnemen van deze toets een nuttige manier om in de gaten te houden hoe ver ze zijn. Ook is de DMT een goed hulpmiddel om dyslexie op te sporen. 

Het is daarmee een nuttige toets. Echter, net als bij andere toetsen, is het belangrijk om de uitkomsten in perspectief te zien. Een lage score tijdens de toets kan verschillende oorzaken hebben. De uitkomst ervan is dan ook niet heilig. Het kan bijvoorbeeld zo zijn dat kinderen zich moeilijk kunnen concentreren, last krijgen van faalangst vanwege de spannende setting, nét wat meer tijd nodig hebben dan de gegeven vijf seconden of wat minder goed zijn in het articuleren van de woorden. Ieder kind leert op zijn eigen manier.

Nadelige effecten?

Het onder tijdsdruk moeten lezen van losse woorden is geen natuurlijke manier van lezen. Het doen van de toets kan spanning opleveren voor een kind, en door de druk om te presteren kan het zijn dat een kind geen goede ervaringen overhoudt aan het lezen. 

Op sommige scholen oefenen kinderen erg vaak voor de toets. Hiermee kan lezen een soort race worden, en het voor kinderen als een wedstrijd voelen.

De ervaringen met deze toetsen zijn erg wisselend. Er zijn kinderen die zo zenuwachtig worden van het moeten lezen onder tijdsdruk dat ze een hekel krijgen aan lezen. Andere kinderen raken gefrustreerd. Soms beginnen ze te doen alsof ze verder zijn dan ze daadwerkelijk zijn, om maar niet achter te blijven. De meeste docenten raden dan ook juist af om woordrijtjes te veel te oefenen met als enig doel goed te scoren op de toetsen. De toets geeft dan geen realistisch beeld meer én de kans bestaat dat het plezier in lezen bij het kind vermindert.

Verder is er discussie over de toegevoegde waarde van het oefenen en toetsen op woordniveau. Meerdere wetenschappelijke onderzoeken hebben aangetoond dat de leesvaardigheid van kinderen niet of nauwelijks toeneemt door het afnemen van toetsen op woordniveau. Volgens onderzoekers heeft dit type oefening alleen effect in groep drie, als kinderen nog moeten leren decoderen. Zij raden af om hier na midden of eind groep drie mee verder te gaan. 

Kinderen met leesproblemen kunnen door middel van het oefenen van bepaalde woorden de geoefende woorden sneller lezen, maar dit zorgt er niet voor dat ze onbekende woorden in de DMT sneller kunnen lezen. 

Sommige scholen zijn dan ook gestopt met het afnemen van het toetsen met de DMT vanaf de middenbouw. Ze gaan ervan uit dat kinderen vanaf dat moment genoeg tekstbegrip hebben. Er zijn ook scholen die naar aanleiding van de uitkomsten van de wetenschappelijke onderzoeken kiezen voor andere manieren van testen. Steeds meer docenten willen vooral benadrukken dat het lezen van gevarieerde boeken erg belangrijk is, naast het ontwikkelen van plezier voor lezen. 

Het is hoe dan ook, zowel voor de ouders als voor kinderen, belangrijk om te onthouden dat ook de DMT slechts een meetinstrument is (of zou moeten zijn) voor docenten. Je moet het belang ervan niet overschatten, en het is geen hoofddoel van het leesonderwijs. 

Het bericht De DMT: alles wat je moet weten over de drie-minuten-toets verscheen eerst op AllesOverKinderen.nl.

Welke wet bepaalt de leerplicht

Het schoolsysteem dat wij in Nederland kennen is gebaseerd op de leerplichtwet. Al in 1901 trad de eerste leerplichtwet in Nederland in werking. Deze werd in 1969 nog een keer aangepast, maar sindsdien is hij niet veranderd. In de leerplichtwet staat precies omschreven welke rechten en plichten ouders, leerlingen en schooldirecteuren hebben omtrent de leerplicht. Het idee van de leerplichtwet is dat alle kinderen en jongeren in Nederland aan onderwijs kunnen deelnemen, en dat alle kinderen de nodige kennis en vaardigheden krijgen aangeleerd om in de samenleving te kunnen functioneren.

De meeste kinderen gaan vanaf vier jaar naar de kleuterschool, maar in principe hoeft dit nog niet. Je hebt als ouders de keuze om je kind nog een jaartje thuis te laten blijven. Kinderen van vijf tot zestien moeten volledig naar school. 

Een kind dat zestien wordt moet het schooljaar waarin hij of zij zestien wordt nog afmaken. Daarna vervalt de leerplicht, maar voor kinderen zonder startkwalificatie treedt een andere wet in werking, dit is de kwalificatieplicht. Dit betekent dat je als je geen diploma van de havo, vwo of het mbo hebt, je door moet leren totdat je het juiste diploma hebt. Een uitzondering hiervoor zijn jongeren die praktijkonderwijs hebben gevolgd. De leerplicht stopt als een leerling 12 jaar naar school is geweest. 

Wat als je je niet aan de leerplicht houdt?

Wat gebeurt er dan eigenlijk als je je niet aan deze leerplicht houdt? Als je op school staat ingeschreven en je verschijnt niet op school, heet dat verzuim. De redenen voor schoolverzuim zijn uiteenlopend. Het kan zijn dat je kind ziek is of dat je een bruiloft of een begrafenis hebt. Dit noemt men dan geoorloofd verzuim. De meeste andere redenen voor verzuim vallen al gauw onder ongeoorloofd. Moeheid, een kapotte auto van ouders of een druk weekend zijn officieel geen geldige redenen voor verzuim.

De school houdt in de gaten of kinderen aanwezig zijn. De schoolleiding kan in het geval van persoonlijke omstandigheden toestemming geven een kind een of meerdere dagen vrij te geven. Ook als je kind ziek is meld je dat bij school. In feite besluit de school of het verzuim van een kind geoorloofd of ongeoorloofd is. In dat laatste geval moeten ze contact opnemen met de leerplichtambtenaar. 

De schoolleiding mag een kind tot tien schooldagen per jaar ‘vrij’ geven zonder dit bij de leerplichtambtenaar te melden. Sommige ouders kunnen namelijk niet tijdens de schoolvakanties op vakantie vanwege de aard van hun beroep. Op deze manier krijgen ze toch de kans om op vakantie te gaan. 

De leerplichtambtenaar

De school geeft verzuim van kinderen door aan het Digitaal Verzuimloket van DUO. Deze instantie geeft de melding door aan de leerplichtambtenaar van de gemeente. De leerplichtambtenaar of LPA houdt toezicht op de uitvoering van de leerplichtwet. De LPA werkt bij de gemeente. Na een melding gaat de LPA onderzoeken wat de redenen zijn van het schoolverzuim van het kind. Hierbij informeert de LPA de ouders over het belang van school en de gevolgen die het heeft als je je niet houdt aan de leerplichtwet. Soms zijn er thuis onderliggende problemen. Aan de LPA is het de taak om erachter te komen welke problemen er spelen en hoe deze op te lossen zijn. Als blijkt dat ouders niets of niet genoeg doen om het verzuim te stoppen, kan de LPA boetes opleggen aan de ouders. Het gaat vaak om ingewikkelde problematiek in gezinnen, maar andere voorbeelden hiervan zijn bijvoorbeeld ook vakanties of reizen buiten de schoolvakanties.

De officier van justitie of de rechter bepaalt uiteindelijk of en welke straf ouders krijgen. De maximale geldboete voor ouders is 3700 euro. In het ergste geval kunnen ze zelfs een gevangenisstraf krijgen van maximaal een maand. Maar hier zijn in de praktijk geen gevallen van bekend! 

Voor oudere kinderen en jongeren kunnen taakstraffen worden opgelegd. Als kinderen tussen de 16 en 18 jaar teveel spijbelen kan het zijn dat de leerplichtambtenaar de SVB op de hoogte brengt, die in het ernstigste geval de kinderbijslag kan stopzetten.

Thuisonderwijs

Er zijn weinig mogelijkheden voor ouders om hun kind thuisonderwijs te bieden. Homeschooling zoals dat in sommige andere landen mogelijk is, is in Nederland niet zo gemakkelijk. De meeste ouders kiezen er dan ook voor om hun kinderen gewoon naar school te laten gaan. Er zijn echter uitzonderingen. Zo hebben sommige gezinnen bepaalde overtuigingen waardoor hun kind niet binnen het Nederlandse schoolsysteem past. Er zijn ouders die graag zelf willen onderwijzen. Ook zijn er kinderen voor wie het in de praktijk lastig blijkt om een geschikte school te vinden. 

In deze gevallen is het mogelijk om op basis van richtingsbezwaar vrijstelling te krijgen van de leerplichtwet. Dit is vrijstelling op basis van artikel 5b. Er zijn nog steeds niet veel mensen die dit doen, maar de cijfers zijn wel sterk toegenomen. Waren het er in schooljaar 2000-2001 nog maar 94, in het schooljaar 2019-2020 was dit cijfer al toegenomen tot tot 1.280. 

Je moet deze aanvraag tot vrijstelling doen voordat je oudste kind vijf jaar oud is. In dit geval schrijf je een brief waarin je met overtuigende argumenten aangeeft waarom je vindt dat jouw kind niet op een Nederlandse school past. 

Thuisonderwijs is geen wettelijk erkende vorm van onderwijs. Dit betekent dat er geen instanties zijn die toezicht houden op de uitvoering ervan. Zodra je de vrijstelling hebt gekregen ben je vrij om het onderwijs in te vullen zoals je dat als ouders zelf wilt. 

Een onbekend artikel, 41

Er is nog een ander wetsartikel dat een (tijdelijke) uitzondering geeft op de Nederlandse schoolplicht. Dit is wetsartikel 41. Dit wetsartikel omschrijft dat de school de vrijheid heeft om zelf invulling te geven aan het soort onderwijs. Zo kan de school het onderwijs aan passen aan de behoeften van het kind. Redenen daarvoor kunnen bijvoorbeeld zijn dat een kind mentaal moeite heeft om constant op school te zijn, of in sommige gevallen als kinderen tijdelijk niet fysiek aanwezig kunnen zijn. De school kan dan in overleg met de ouders besluiten om het kind gedeeltelijk thuis les te geven. Het is dus niet zo dat het kind dan helemaal geen onderwijs krijgt; in deze gevallen stelt de school een vervangend programma samen waardoor het kind toch onderwijs krijgt. Dit gaat altijd in overleg met de school. Dit wetsartikel is bij veel ouders en scholen onbekend. Daarom maken er maar weinig mensen gebruik van, maar het kan wel degelijk. 

In het buitenland naar school 

Er is nog een andere manier om vrijstelling te krijgen. Dit is als je kind op een buitenlandse school onderwijs krijgt. Deze vrijstelling valt onder Artikel 5c. De meeste kinderen die deze vrijstelling hebben wonen in Nederland maar gaan in het buitenland, bijvoorbeeld Duitsland of België, naar school. Maar dit hoeft niet. Als je als gezin tijdelijk naar het buitenland gaat is het ook mogelijk om deze vrijstelling te krijgen. Je moet deze vrijstelling bij de leerplichtambtenaar aanvragen. Je moet dan kunnen aantonen dat je kind staat ingeschreven op een buitenlandse school. Dit wetsartikel biedt uitkomst voor veel gezinnen die tijdelijk in het buitenland wonen. 

Het bericht Alles over leerplicht verscheen eerst op AllesOverKinderen.nl.

Wat zijn de algemene leerdoelen dit schooljaar?

De voorspelbaarheid van de afgelopen jaren maakt bij jou misschien plaats voor een onrustig gevoel nu je kind start met het laatste schooljaar op de basisschool. Wat kunnen jullie allemaal verwachten? Allereerst is het fijn om te weten wat de algemene leerdoelen zijn voor het komende jaar. 

Groep 8 vat een beetje samen wat je kind gedurende zijn gehele schoolcarrière heeft geleerd. Het tempo gaat daarbij omhoog en ook zal het huiswerk van je kind worden opgeschroefd. Op deze manier kan je kind zich vast voorbereiden op de gang van zaken op de middelbare school. Huiswerk maken en het plannen hiervan is echt nog iets wat je kind op deze leeftijd moet leren. Om dit in goede banen te leiden en je kind hierbij te helpen is het belangrijk om een goede schoolagenda voor je kind te kopen. 

De eindtoets en het schooladvies

Afhankelijk van de school waar je kind op zit heb je voor of na de uitslag van de eindtoets een adviesgesprek met de leerkracht van je kind. Het advies is gebaseerd op toetsuitslagen, werkhouding en karakter. De leerkracht zal tijdens het gesprek aangegeven welk niveau de school in gedachten heeft voor je kind. Veel kinderen worden enorm zenuwachtig van de eindtoets en dat bevordert doorgaans de resultaten niet. Om die reden mag de uitslag van de eindtoets niet meer fungeren als toelatingseis door het voortgezet onderwijs. Het schooladvies is tegenwoordig bindend. 

In het schooljaar 2023-2024 zal de afnameperiode van de eindtoets, die dan veranderd in een doorstroomtoets, plaatsvinden in de eerste twee weken van februari. Op die manier zit er minder tijd tussen het geven van het schooladvies, tussen 10 en 31 januari, en het afnemen van de toets. Dit is om te voorkomen dat ouders hun kinderen bij een tegenvallend schooladvies naar extra toetstrainingen sturen. De naamswijziging van de toets is om te benadrukken dat scholen op meerdere momenten moeten kijken naar hoe leerlingen ervoor staan. Een leerling blijft zich ontwikkelen. Daarom moet er niet alleen in groep 8 maar ook op de middelbare school goed gekeken worden of de leerling nog op de juiste plek zit. Ook kan de uitslag van de eindtoets/ doorstroomtoets het schooladvies niet omlaag halen. Bij een hogere score kan het schooladvies wel naar boven worden aangepast.  Leerlingen en ouders ontvangen uiterlijk 24 maart van hun school het definitieve schooladvies.

Inschrijven bij het voortgezet onderwijs, hoe werkt dat?

Door de nieuwe wet die ingaat vanaf 2023-2024, zal er één centraal aanmeldmoment komen voor groep 8-leerlingen die naar het voortgezet onderwijs gaan. Het eerste centrale aanmeldmoment zal plaatsvinden in de week voor 1 april 2024. Dit geeft leerlingen allemaal een gelijke kans op de school van hun keuze. 

Vooralsnog zal je je kind de komende jaren kunnen inschrijven na de uitslag van de eindtoets en het adviesgesprek. Meestal is dit rond half maart. De open dagen vinden vaak voor die tijd plaats in januari of februari. Ga naar zo veel mogelijk open dagen. Probeer de sfeer te voelen en bekijk met je kind de gehele school. Maak na afloop samen een keuze. 

Lees ook: Tips voor het kiezen van een middelbare school

Het inschrijven bij het voortgezet onderwijs verschilt per gemeente. Kijk hiervoor eerst op de website van de gemeente waarin je kind naar school zal gaan. In sommige gemeenten hebben de schoolbesturen afspraken gemaakt over de verdeling van leerlingen over de scholen. Soms wordt er bijvoorbeeld geloot. In dit geval is het verstandig je kind op meerdere scholen aan te melden. 

Het aanmelden kan je zelf doen of via de basisschool laten verlopen. De middelbare school moet in ieder geval de volgende informatie ontvangen: persoonsgegevens, geboortedatum, geslacht, BSN- of onderwijsnummer en het basisschooladvies. Meld je kind altijd schriftelijk aan, zodat de aanmelding formeel is. Het schoolbestuur bepaalt of je kind wordt toegelaten op de middelbare school. Het schoolbestuur kijkt daarbij naar het schooladvies van de basisschool. Na de aanmelding heeft een school 6 weken om te reageren. 

Het afscheid

Na alles stress van de eindtoets en schoolkeuze. Kan er nog even volop genoten worden van de laatste maanden op de basisschool. Het leren gaat uiteraard door maar er is ook plaats voor heel veel leuke dingen. Vaak gaan de kinderen op schoolkamp en bereiden ze een musical voor. Probeer als ouder zoveel mogelijk mee te helpen bij activiteiten want zo maken jullie samen herinneringen die heel waardevol zijn voor later.

Straks gaat je kind naar de middelbare school en is hij ineens niet meer de oudste maar de jongste op school. Dat zal zeker even wennen zijn. Laat je kind dus vooral genieten dit laatste jaar!

*Dit artikel bevat gesponsorde content

Het bericht Je kind gaat naar groep 8: dit moet je weten!   verscheen eerst op AllesOverKinderen.nl.

Cyberpesten: pesten 2.0

Pesten heeft altijd bestaan, maar in de afgelopen twintig jaar is het online- of cyberpesten een extra ingewikkelde factor geworden. Niet alleen voor kinderen maar ook voor ouders. Cyberpesten vindt namelijk vaak veel meer verborgen plaats en is daarom nog moeilijker te bestrijden dan old school offline pesten. Zo wordt een scheldpartij op het schoolplein eerder opgemerkt dan een privé berichtje in een chatbox. Als een kind wordt buitengesloten zijn er bijna altijd wel ouders of docenten die dit zien. Terwijl de signalen in het geval van online buitensluiting veel lastiger te zien zijn. Juist omdat het zo moeilijk te herkennen is kan het voor een kind extra eenzaam zijn. 

Niemand ziet hoe ze uitgescholden, bedreigd of geïntimideerd worden. Daarnaast kan cyberpesten 24 uur per dag doorgaan; er is geen face to face contact nodig om te pesten. Dit maakt de groep potentiële pesters groter, en de drempel om te gaan pesten kleiner.

Schermen, swipen, liken?

Of je het nu wilt of niet; kinderen van nu groeien op met schermen. Uit Amerikaans onderzoek (Pew Research Center) is gebleken dat 45 % van de – Amerikaanse – tieners bijna constant online is. Vaak kijken ouders van kleine kinderen nog vaak over de schouder van hun swipende kind mee. Maar dit wordt steeds lastiger wanneer ze ouder worden en zich vaker in hun kamer terugtrekken.

Hoe ouder je kind wordt des te zelfstandiger. En dan neemt ook vaak het toezicht van ouders in rap tempo af. Een puber wil zijn eigen leven leiden en dus ook zijn eigen online leven, inclusief online vriendjes, afspraakjes en spelletjes. Als ouder gun je je kind natuurlijk zijn eigen leven. Je wilt ze aanmoedigen in hun weg naar onafhankelijkheid. Dit betekent dat je telefoons met Whatsapp, online spelletjes, Snapchat en Instagram, waarschijnlijk zult toestaan. Het lijkt allemaal zo onschuldig, maar het nieuwe online leven van je kind brengt ook risico’s met zich mee. 

Kinderen laten zich juist in de puberteit gemakkelijk beïnvloeden en willen graag onderdeel zijn van een groep. Het uitsluiten van anderen is een welbekende manier om je eigen plek in de groep veilig te stellen. Combineer dit met de anonimiteit van de pester en de onzekerheid en naïviteit die bijna iedere jongere nog volop bezit, en je zit met een ontzettend ingewikkeld probleem. Een probleem dat voor ouders vaak ongrijpbaar lijkt.

Cyberpesten en gepest worden

De cijfers liegen er niet om. In 2020 is 2,5 procent van de jongeren tussen de 15 en 18 jaar slachtoffer geweest van online pesten. Bij de jongere kinderen tussen de 12 en 15 was dat in 2018 nog meer, vijf procent zelfs. In totaal zegt zo’n acht procent van de Nederlandse jongeren in zijn leven wel eens online gepest te zijn (CBS). 

Er is geen ouder die wil dat zijn of haar kind gepest wordt. Maar dat is niet het enige probleem dat op de loer ligt. Je wilt ook niet de ouder zijn van het kind dat andere kinderen pest. Want hoe vervelend het ook is als je kind gepest wordt; er is altijd ook een pester, en ook dit kan jouw kind zijn. Uit cijfers van het CBS blijkt dat ruim twee procent van de jongens en bijna één procent van de meisjes minstens twee keer per maand online pesten. 

Hoe kan je de kans op cyberpesten verkleinen

Afgezien van het verbieden van alle schermen, een regel waarmee je jezelf als ouder niet bepaald populair zult maken, is er geen enkele tactiek die garandeert dat jouw kind nooit online gepest zal worden of nooit online een ander zal pesten. Toch zijn er wel degelijk dingen die je kunt ondernemen om te proberen te voorkomen dat kinderen op welke manier dan ook verstrikt raken in het web van cyberpesten. Deze tips helpen je niet alleen om te voorkomen dat je kind gepest gaat worden maar ook om te voorkomen dat je kind zelf een cyberpester wordt. 

• Zorg ervoor dat je je kind al op jonge leeftijd bewust maakt van wat ‘het web’ eigenlijk is, het feit dat cyberpesten bestaat en hoe hij of zij het zelf kan herkennen.
• Benadruk de positieve aspecten van internet, maar ook de gevaren. Probeer een bewustzijn te creëren bij je kind, waarbij hij zich realiseert dat niet alles op het web ‘echt’ is.
• Het is natuurlijk ontzettend belangrijk dat je kind zich veilig genoeg voelt om het eventuele pesten direct bij jou als ouder te melden. Maar kinderen in de puberteit willen nu eenmaal graag zelfstandig worden en daarnaast schamen ze zich sneller. Word dus vooral niet boos als blijkt dat ze jou als ouder (nog) niet in vertrouwen durven nemen. Moedig je kind daarom aan om ook andere vertrouwenspersonen in hun leven toe te laten.
• Toon oprechte interesse in wat je kind allemaal op het internet doet en probeer daarbij niet teveel als politieagent op te treden. Door als politieagent op te treden heb je grote kans dat ze juist meer voor je zullen verbergen.
• Maak duidelijke afspraken over welke apps en programma’s je kind wel en niet mag gebruiken en controleer dit ook.
• Beperk de schermtijd van je kind en moedig hem aan offline relaties aan te gaan. Je hoeft van internetgebruik geen misdaad te maken, maar je kunt ze wel laten inzien dat het niet de enige echte wereld is.
• Geef het goede voorbeeld! Kinderen leren het meeste van afkijken: laat zien dat jij óók niet alles deelt op internet en voorzichtig bent met wachtwoorden. Maar ook dat jouw leven zich vooral offline afspeelt en dat de online wereld leuk kan zijn, maar dat je dit niet te serieus hoeft te nemen. 

Wat nu als het toch gebeurt?

De kans is aanwezig dat je kind, ondanks alle goede bedoelingen en verwoede pogingen, vroeg of laat toch in aanraking komt met cyberpesten. Meisjes hebben daar overigens twee keer zoveel kans op als jongens (voor meisjes is dit 7,1 procent, voor jongens 3,6) (onderzoek Digitale Veiligheid en Criminaliteit, CBS 2020).

Is dit het geval, dan is het belangrijk om snel te handelen, om zo de schade te kunnen beperken. Is het iemand van school? Meld dit dan direct aan de school. Helaas gebeurt veel pesten in anonimiteit. Je weet dan niet wie degene is die achter het pesten zit. In dat geval kun je contacten blokkeren of apps verwijderen om verder contact te voorkomen. Is er sprake van bedreiging of intimidatie dan is het van belang dit direct bij de politie te melden. 

Verder is het van essentieel belang om telkens bij jouw kind na te gaan wat de positieve impact en de negatieve impact van internet op hun leven is. Als blijkt dat ze teveel verstrikt zijn geraakt in het web kan het gezond voor je kind zijn om een offline periode in te lassen. Op deze manier krijgen eventuele pesters geen kans om hun gedrag op jouw kind te botvieren en kan je kind op zijn of haar beurt even tot rust komen.

Bronnen: Pew research center, NJI, NJI Daders

Het bericht Verstrikt in het web van cyberpesten verscheen eerst op AllesOverKinderen.nl.

Klokkijken met kleuters: Het leren van tijdsbesef

Al op kleuterleeftijd kun je starten met het aanleren van tijdsbesef aan je kind. Begrippen als ochtend, middag en avond kun je uitleggen. Ook helpt het om oefeningen te doen waarin je tegenstellingen laat zien. Denk hierbij aan plaatjes waarop meer en minder te zien is, groter en kleiner, dik en dun. Een goede manier om een kind tijdsbesef bij te brengen is ook om een activiteit te hangen aan een tijdstip. Denk hierbij aan zinnen als “Vanmiddag gaan we zwemmen” en “School begint om half negen”. Op deze manier krijgen kinderen tijdsbesef. Denk hierbij ook aan het benoemen van seizoenen en de dagen van de week. Kleuters beginnen met het snappen van tijdsaanduidingen als gister, vandaag en morgen.

Hiernaast leren kleuters de begrippen ochtend, middag en avond. De meeste scholen werken met een week en een dagplanning. Op deze manier krijgen kinderen door hoe lang een activiteit bijvoorbeeld duurt en wanneer iets plaatsvindt. Het spelenderwijs introduceren van tijdsbesef is het aller belangrijkst. Een kleuter hoeft echt nog niet te kunnen klokkijken!

Oefening → Voor kleuters geldt dat alle oefeningen met tijd en getallen goed zijn en een basis vormen voor het klokkijken. Op de website van Junior Einstein staan goede oefeningen voor kleuters. 

Groep 3: Leren klokkijken 

De analoge klok, dus de klok met de ronde cijferplaat, wordt vanaf groep drie belangrijk. In groep drie leren kinderen de hele en halve uren. Hiernaast wordt uitgelegd dat een uur bestaat uit 60 minuten en een minuut weer uit 60 seconden. Van een kind in groep drie wordt verwacht dat hij snapt dat de grote wijzer de minuten aangeeft en de kleine wijzer de uren. Hele uren snappen kinderen meestal snel. In dit filmpje worden de hele uren gemakkelijk uitgelegd. Het wordt lastiger als de halve uren om de hoek komen kijken. Je kunt een kind uitleggen dat een heel uur uit twee halve uren bestaat. Hiermee introduceer je de term kwart voor en kwart over. Met deze termen gaat je kind in groep vier verder. 

Oefening → Je kunt de analoge klok bij je kind introduceren door bijvoorbeeld te zeggen “Als de kleine wijzer op de zeven staat gaan we naar bed”. Of “Als de kleine wijzer op de zes staat is er een half uur voorbij en gaan we eten”. Probeer de analoge klok zoveel mogelijk te betrekken als je iets over de tijd wilt vertellen. Je zult merken dat kinderen daarna uit zichzelf ook meer de klok bij hun vragen over de tijd zullen betrekken. 

Tip → Geef je kind een horloge of een leerklok. Vaak vindt een kind het ontzettend interessant om een horloge te dragen. Hoe meer een kind in aanraking komt met een klok, des te sneller zal hij vertrouwd zijn met klokkijken. 

Groep 4: Het introduceren van minuten

In groep vier leren kinderen naast de hele en halve uren, ook de kwartieren kennen. Op sommige scholen komen hier ook al minuut aanduidingen bij zoals vijf voor half of vijf over heel. Bij andere scholen maken kinderen pas in groep vijf kennis met de minuten. Hierna wordt de hele klok behandelt en komen alle minuten aan bod. Ook leren kinderen in groep vier meer over de tijdsduur. Denk hierbij aan opgaven als “een televisieprogramma duurt een half uur en start om kwart voor zes. Hoe laat is het programma dan afgelopen?”

Oefening → Je kunt eindeloos met je kind oefenen door samen op de klok te kijken en dan te vragen “Hoe laat is het over 8 minuten?” Op de website van Junior Einstein vind je ook heel veel oefeningen voor kinderen uit groep vier. 

Groep 5: De digitale klok

Zodra een kind de analoge klok snapt, kun je beginnen met de digitale- en de 24 uurs klok. Sommige kinderen vinden de digitale klok juist veel makkelijker dan de analoge klok en zullen dit snel oppikken. Voordat je zelf begint met de introductie van de digitale klok, is het belangrijk dat kinderen goed snappen wat een kwartier, een half uur en drie kwartier is. Kortom, kinderen moeten weten waaruit een uur is opgebouwd. Een kwartier heeft 15 minuten, een half uur 30 minuten enzovoort. Op deze manier kan een kind, de minuten op een digitale klok vertalen naar een analoge klok en andersom. Bekijk hier hoe je de digitale tijd aan je kind uit kunt leggen. 

Oefening → Kinderen komen door het gebruik van mobiele telefoons en tablets vaak al eerder in aanraking met een digitale klok. Je kunt hier zelf ook gebruik van maken door op deze manier spelenderwijs met je kind naar de tijd te kijken. Ook het gebruik van een stopwatch is een goede manier om je kind te laten wennen aan een digitale tijdsaanduiding.

Groep 6: Leren plannen

In groep zes wordt het klokkijken uiteraard herhaald. Door middel van verhaaltjessommen krijgen kinderen opnieuw te maken met kloktijden en tijdsaanduidingen. In deze groep wordt er meer gewerkt aan het tijdsbesef. Het begrip tijd wordt in een bredere context geplaatst. Denk hierbij aan inzicht in de verschillende tijdzones, aan snelheid (zoveel kilometer per uur) en aan tijdsindicaties als jaren en eeuwen. Ook leren kinderen in groep zes hoe ze een kalender moeten aflezen. 

Oefening → Laat je kind zelf een planning van het weekend maken met de tijd erbij. Ook kun je als je op vakantie gaat naar een andere tijdzone vragen hoe laat het op de plaats van bestemming is.

Bronnen: Wijzer over de basisschool, Rekenen.nl 

Het bericht Zo leert je kind klokkijken verscheen eerst op AllesOverKinderen.nl.