Slapen

Een baby in de baarmoeder slaapt het grootste gedeelte van de dag. En ook een pasgeboren baby zal het grootste deel van de tijd slapen. Hij heeft nog weinig benul van dag en nacht en zal gedurende de hele dag en nacht perioden van een paar uur slaap met even wakker zijn afwisselen. Pas na een tijdje krijgen baby's een eigen slaapritme waarbij ze overdag meer wakker zullen zijn en 's nachts meer en dieper gaan slapen.

De eerste paar maanden worden baby's ook 's nachts na een paar uur nog wakker omdat ze honger hebben. Zo tussen week 9 en 13 beginnen veel kinderen wat langer zonder voeding te kunnen en zullen 's nachts langer door gaan slapen. Een genot voor de ouders die tegen die tijd meestal ook wel aan een complete nacht slapen toe zijn!

Aan de andere kant, pin je er niet teveel op vast dat je kind tegen die tijd door moet slapen. Er zijn nog veel baby's die pas echt "doorslapen" tot ze ergens tussen de 1 en 2 jaar zijn. Ieder kind is anders, en DE gouden tip om je baby de hele nacht door te laten slapen bestaat niet.

Inbakeren

Heeft je kleine baby last van veel onrust, maakt hij zichzelf steeds weer wakker met zijn maaiende armpjes en huilt hij veel? Dan kun je proberen of inbakeren werkt. Kijk hier voor meer informatie over inbakeren.

Twee of drie vaste slaapjes per dag

Na een maand of vijf slaapt een baby gemiddeld acht tot tien uur 's nachts en vier tot vijf uur overdag, verdeeld over twee of drie dutjes. Een paar maanden later worden dit twee dutjes van twee uur, één keer 's ochtends en één keer 's middags. In het tweede levensjaar zullen de meeste kinderen nog maar één keer per dag een middagslaapje doen tot ook dat slaapje uiteindelijk niet meer nodig is.

Rond de negende of tiende maand zal een kind voor het eerst gaan dromen. Hij zal hierdoor 's nachts mogelijk wat onrustiger gaan slapen. Ook als een kind overdag veel te verwerken heeft (spannende belevenissen als leren kruipen bijvoorbeeld, of veel onrust en lawaai vanwege een verbouwing in huis) kan hij 's nachts onrustiger gaan slapen of moeilijker in slaap vallen.

Hoe merk je dat je kind naar bed moet?

Je baby kan nog niet praten, maar kan wel op andere manieren duidelijk maken dat hij slaap heeft. Natuurlijk is elke baby en elk kind anders. De een zal meer slaap nodig hebben dan de ander. En ieder kind zal op zijn eigen manier aangeven dat hij slaap heeft. Als ouders of vaste verzorgers leer je dat op den duur vanzelf herkennen. Veel voorkomende slaapsignalen zijn:

gapen;
roze wangen;
dreinerig huiltje;
naar de oortjes grijpen;
in de ogen wrijven;
extra druk gedrag;
sloom en suf gedrag;
vaker (om)vallen / stoten.

Tips en trucs

Hieronder een paar tips om je kindje in slaap te helpen vallen of te troosten als hij 's nachts toch weer wakker wordt.

We gaan er bij deze tips vanuit dat het gaat om een normaal gezond kindje. Vergewis je er altijd eerst van dat er niets bijzonders met je kind aan de hand is als hij huilt. Denk bij baby's aan een vieze broek, een griepje, een knoopje in de kleding dat de huid irriteert.

Als kinderen 's nachts veel wakker zijn of huilen omdat er iets bijzonders aan de hand is (ziekte, huilbaby) of als de tips hieronder niet helpen praat dan eens met je huisarts of consultatiebureau.

Leg eens een t-shirt waar moeders eigen luchtje nog aan hangt in het bedje van de baby. Dit ruikt vertrouwd en is zeker voor kleine baby's fijn om mee in slaap te vallen. Let wel op dat de baby niet verstrikt kan raken in de stof.
Doe het kind 's avonds in bad in plaats van 's ochtends. Een warm bad is slaapverwekkend. Of geef je kindje (eventueel na het badje) eens een zachte babymassage met lekkere babyolie of bodylotion.
Is de baby 's nachts wakker, troost hem dan met een aai over zijn bol of zacht neuriën. Ga, zeker het eerste half jaar, direct naar hem toe als hij huilt. Maar hou het troosten 's nachts kort en pak hem liever niet op als hij zo ook stil wordt.
Een baby die overduidelijk aan slapen toe is maar toch gaat huilen als hij in bedje wordt gelegd mag je best even laten huilen. Als ouder weet je vaak wel of het om een jengelig en "moe" huiltje gaat of dat er iets anders aan de hand is. Soms hebben baby's het even nodig om te huilen en vallen na vijf tot tien minuten vanzelf in slaap.
Aan de andere kant, huilt je baby hard en gaat hij alleen maar harder huilen troost hem dan zo snel mogelijk. Een kindje dat over zijn toeren raakt zal ook weer moeilijker in slaap vallen dan een kindje dat snel weer rustig is.
Houd je kind niet te lang wakker. Raakt je baby of dreumes echt oververmoeid dan zal het in slaap vallen alleen maar moeilijker gaan.
Een vaste vertrouwde plek om te slapen slaapt het rustigst. Dus liever niet in de box, maar in zijn eigen bedje op een kamertje waar het lekker rustig is.

Wat grotere baby's/dreumessen:

Verzin een bedritueel. Begin hier al vroeg mee, baby's van een half jaar begrijpen al goed dat je de dingen op een vaste volgorde doet. Hoe lang of kort je het maakt moet je zelf weten, het bedritueel voor een baby zal er anders uitzien dan dat voor een peuter. Belangrijk is de herkenbaarheid en voorspelbaarheid, elke keer dezelfde dingen doen in dezelfde volgorde. Zo weet een kind waar hij aan toe is. Hij kan alvast langzaam aan het idee kan gaan wennen dat de dag voorbij is en er geslapen moet gaan worden. In bad, pyjama aan, liedje, verhaaltje, knuffel zijn lievelingsknuffel, geef hem een dikke zoen... Verzin zelf iets wat jullie allebei leuk vinden.
Doe geen wilde spelletjes meer vlak voor het slapen gaan.
Als je aanwent dat soms pappa en soms mamma (en soms pappa en mamma samen) de baby in bed stoppen heb je later geen problemen als een van beide er een keer niet is. Soms zie je dat mamma nooit 's avonds weg kan omdat het kind niet accepteert dat pappa hem in bed stopt (of omgekeerd). Maar ook weer hier: vaste rituelen zijn belangrijk! Probeer allebei een zelfde patroon te volgen bij het naar bed brengen. Dat pappa liever een verhaaltje voorleest en mamma liever een liedje zingt is niet erg.
Leg een vertrouwde knuffel of doek in het bedje. Deze helpen je kindje 's nachts vaak vanzelf weer in slaap te komen. Ga als het nodig is zelf naar hem toe, maar probeer de bezoekjes te beperken en het zo kort mogelijk te houden.
Maak de kamer waar het kind slaapt 's nachts donker. Laat eventueel als het kind dat prettig vindt een klein nachtlampje branden of zet de deur op een kiertje. Bij slaapjes overdag mogen de gordijnen gewoon open blijven. Zo zal hij het verschil tussen dag en nacht beter gaan begrijpen
Blijf nog even buiten de kamer rommelen, even de was opvouwen bijvoorbeeld in de kamer ernaast. Als je kind je kan horen weet hij dat je niet helemaal verdwenen bent. Ook om de 10 minuten even snel gaan kijken kan sommige kinderen een veilig gevoel geven.
Maak het 's nachts niet te gezellig. Moet je eruit voor een voeding, maak niet teveel licht en verschoon je kind alleen als het nodig is.

Baby bij jou in bed?

Mag je je kind bij jou in bed laten slapen? Hier hebben veel mensen nogal uitgesproken en vaak tegenstrijdige meningen over. De een vindt dat een kind direct in een eigen kamertje in een eigen ledikantje moet liggen. De ander vindt het natuurlijker dat een kind de eerste paar jaar van zijn leven lekker dicht bij de ouders mag blijven en dus ook altijd bij de ouders in bed mag slapen. Meer dan de helft van de wereldbevolking laat kleine kinderen bij de moeder in bed slapen (zelfs in het moderne Japan slapen kinderen tot hun tweede bij moeder) dus zo'n gek idee is het niet!

Sommige kinderen worden in bed gehaald door een van de ouders zodra ze 's nachts gaan huilen en niet meer snel getroost kunnen worden. Een wat groter kind zal misschien uit zichzelf 's nachts naar je toe komen met het verzoek even bij je te mogen liggen.

Doe wat je denkt dat goed is voor jezelf en voor je kind. Soms kan het lastig zijn om een kind dat eenmaal gewend is tussen de ouders in te liggen dat privilege zomaar op te geven! Denk zelf na over wat De vraag is of dat jullie nachtrust (en privacy) en de nachtrust van je kind ten goede komt.

Let wel op, er wordt gewaarschuwd om (kleine) baby's NIET in het bed van de ouders te laten slapen in verband met mogelijke verhoogde kans op wiegendood. De baby kan onder het dekbed komen, het is waarschijnlijk te warm voor de baby in bed met die een of twee grote volwassen erbij, en de ouders kunnen (zeker onder invloed van alcohol of medicijnen) niet altijd voorkomen dat ze op de baby rollen.

Ben je het zat en wil je dat je kind in zijn eigen bedje in zijn eigen kamertje gaat slapen maar weet je niet hoe dit voor elkaar te krijgen? Lees de tips van onze opvoedingsdeskundige.