Elk gezin kent wel momenten waarop het schuurt. Je peuter die dagelijks driftbuien heeft, je tiener die zich compleet afsluit, of de constante spanningen tussen broers en zussen. Soms lost dat vanzelf op. Maar wat als jullie vastlopen in dezelfde patronen en het thuis steeds ongemakkelijker wordt?
Wat is systeem of gezinstherapie eigenlijk?
Bij systeemtherapie – ook wel gezinstherapie genoemd – staat niet één persoon centraal, maar het hele gezin. Een systeemtherapeut kijkt naar hoe gezinsleden met elkaar omgaan en elkaar beïnvloeden. Want gedrag van kinderen staat nooit op zichzelf. Hoe ouders reageren op hun kind beïnvloedt het gedrag van dat kind, en andersom. Volgens de NVRG is het kenmerkend dat belangrijke naasten bij de therapie worden betrokken, waardoor er sneller herstel optreedt.
Stel: je zoon is de laatste maanden erg opstandig. In plaats van alleen naar hem te kijken, onderzoekt een systeemtherapeut ook wat er in het gezin speelt. Hebben jullie als ouders veel stress? Is er iets veranderd thuis? Hoe reageren broers en zussen? Door het grotere plaatje te zien, komen vaak verrassende inzichten naar boven.
Wanneer kan gezinstherapie helpen?
Gezinstherapie kan uitkomst bieden bij uiteenlopende situaties. Denk aan aanhoudende conflicten die jullie niet opgelost krijgen, een scheiding waarbij kinderen in de knel komen, of gedragsproblemen die het hele gezin ontwrichten. Ook na ingrijpende gebeurtenissen – zoals ziekte, een verhuizing of het verlies van een dierbare – kan het helpen om samen met een professional te praten.
Het mooie van systeemtherapie is dat er wordt gekeken naar wat wél goed gaat. De therapeut zoekt samen met jullie naar de kracht binnen het gezin. Dat voelt heel anders dan de focus op problemen waar je thuis misschien in verzeild bent geraakt.
Hoe werkt het in de praktijk?
Meestal begint het met een kennismakingsgesprek waarin iedereen aan het woord komt. De therapeut stelt vragen als: “Wat gebeurt er tussen jullie als het misgaat?” of “Wat zou je willen dat er verandert?” Soms wordt er gewerkt met spelvormen of creatieve opdrachten, vooral als er jonge kinderen bij zijn. Zo leren jullie elkaars gedachten en gevoelens beter kennen.
De vraag naar systeemtherapeuten groeit, mede doordat steeds meer gezinnen de weg naar hulp vinden. Wie interesse heeft in dit werk, kan bij systeemtherapeut vacatures ontdekken welke mogelijkheden er zijn in dit veelzijdige vakgebied.
Durven beginnen
Hulp zoeken voelt soms als een grote stap. Maar bedenk: het feit dat je als gezin wilt werken aan jullie relatie, is al een teken van kracht. Gezinstherapie draait niet om schuld of falen, maar om elkaar weer leren begrijpen – zodat verbinding weer mogelijk wordt.